Spatzle με μείγμα μπαχαρικών

Πρώτη φορά που δοκίμασα αυτή τη συνταγή, έβαλα πολύ λίγο σάλτσα και τα ζυμαρικά βγήκαν κάπως στεγνά, οπότε έπρεπε να αυτοσχεδιάσω εκείνη τη στιγμή με λίγο ζεστό νερό και ακόμα λίγο χυμό ντομάτας. Το παράξενο είναι ότι βγήκε καλύτερο από ό,τι αν ακολουθούσα τυφλά τις οδηγίες στη συσκευασία των σπατσλέ. Στο σπίτι μας, η ιστορία με τα γρήγορα ζυμαρικά στο φούρνο ξεκίνησε από μια τεμπελιά του Σαββατοκύριακου, όταν δεν είχα διάθεση να πλύνω πολλά πιάτα και ήθελα κάτι χορταστικό αλλά νόστιμο. Έτσι, κατέληξα στα σπατσλέ, αφού τα βρίσκεις στο σούπερ μάρκετ και απορροφούν καλά τις σάλτσες. Ειλικρινά, νομίζω ότι τα έχω φτιάξει περίπου 20 φορές μέχρι να καταλήξω σε αυτή τη συνταγή.

Ο χρόνος που απαιτείται είναι περίπου 50 λεπτά, συμπεριλαμβανομένου του φούρνου (30 λεπτά είναι το τηγάνι, 15-20 λεπτά στον φούρνο). Βγαίνουν περίπου 4 μεγάλες μερίδες, ή 5 αν δεν τρως σαν μετά από νηστεία. Είναι μέτριας δυσκολίας, δεν είναι περίπλοκο, αλλά έχεις δύο-τρεις φάσεις να θυμάσαι και κάτι να ψιλοκόψεις. Δεν είναι κάτι που να κάνεις όταν είσαι εκνευρισμένος ή βιαστικός, αλλά ούτε σου παίρνει όλη μέρα.

Συστατικά:
- Σπατσλέ: 1 πακέτο (500γρ). Έχω δοκιμάσει και με 400γρ, αλλά μου αρέσει να βγαίνουν χορταστικές μερίδες, να σου φτάσουν και για την επόμενη μέρα, οπότε βάζω όλο το πακέτο. Αυτά τα ζυμαρικά είναι χοντρά και απορροφούν τα πάντα, δεν είναι απαιτητικά με τη σάλτσα.
- Μίγμα μπαχαρικών: 1 φακελάκι (περίπου 1 κουταλιά της σούπας). Παίρνω ένα γενικό μίγμα, όχι κάτι με ενισχυτές γεύσης ή περίεργα πρόσθετα. Βοηθάει να δώσει γεύση στο τέλος, αλλιώς όλα βγαίνουν κάπως επίπεδα. Χωρίς αυτό, δεν είναι το ίδιο.
- Κόκκινο κρεμμύδι: 1 μέτριο. Πηγαίνει και άσπρο, αλλά το κόκκινο είναι πιο γλυκό στη γεύση. Το ψιλοκόβω, δεν προσπαθώ να κάνω τέλεια κύβους.
- Σκόρδο: 3-4 σκελίδες, ανάλογα με τη διάθεση. Τις κόβω σε φέτες ή τις πολτοποιώ, δεν μπαίνω σε περίπλοκες διαδικασίες.
- Ξηρό λουκάνικο με θυμάρι: 1 κομμάτι (περίπου 150γρ, αλλά δεν το ζυγίζω ακριβώς). Κόβω σε πιο λεπτές φέτες. Έχω δοκιμάσει και με καπνιστά λουκάνικα, είναι καλά, αλλά προτιμώ κάτι πιο πικάντικο και με βοτανική γεύση.
- Ωμή ξηρή χοιρινή σπάλα: 3-4 χοντρές φέτες (περίπου 100γρ). Αν δεν βρω, βάζω μπέικον ή σπιτική ζαμπόν. Δίνει αυτή τη γεύση του κρέατος που έχει περάσει, όχι μόνο λίπος.
- Ελαιόλαδο: 2 κουταλιές. Για το σοτάρισμα του κρεμμυδιού και του κρέατος, τίποτα το ιδιαίτερο εδώ.
- Χυμός ντομάτας: 1 κονσέρβα (500 ml). Ιδανικά χωρίς ζάχαρη, να είναι παχύρρευστος. Δίνει τη βασική σάλτσα, χωρίς αυτό, όλα είναι στεγνά.
- Κόκκινο κρασί: 1 φλιτζάνι (περίπου 100 ml). Προσθέτει λίγη οξύτητα και αναδεικνύει τη γεύση του κρέατος.
- Πικάντικη σάλτσα: 1 κουταλάκι (Piri Piri ή ό,τι άλλο σου αρέσει). Χωρίς αυτή, το αποτέλεσμα είναι κάπως ήπιο, αλλά μπορείς να την παραλείψεις αν δεν θέλεις καθόλου πικάντικο.
- Ελιές Καλαμάτας: 150γρ, χωρίς κουκούτσια. Τις προσθέτω στο τέλος για μια αλμυρή-ξινή γεύση. Είναι η διαφορά μεταξύ του "καλό" και του "έτσι κι έτσι".
- Αλάτι: κατά βούληση, αλλά πρόσεξε γιατί οι ελιές και το κρέας είναι ήδη αλμυρά.

1. Ξεκινάς με τα ζυμαρικά, φυσικά, αλλιώς θα καταλήξεις στο τέλος να περιμένουν όλοι με το πιρούνι στο χέρι. Βράζω τα σπατσλέ σε αλατισμένο νερό, περίπου 2 λεπτά λιγότερο από ό,τι αναγράφεται στη συσκευασία. Δεν ξέρω γιατί, αλλά αν τα βράσεις εντελώς γίνονται πολύ μαλακά στο τέλος αφού περάσουν και από το φούρνο. Τα στραγγίζω και κρατάω περίπου 1 φλιτζάνι από το νερό στο οποίο βράστηκαν, θα σε σώσει αν η σάλτσα βγει πολύ πηχτή ή αν θέλεις να κάνεις τη συνταγή λίγο πιο "ζουμερή".
2. Σε ένα μεγάλο τηγάνι (ή μια κατσαρόλα που πάει και στο φούρνο, για να μην λερώσεις πολλά σκεύη), ζεσταίνεις το λάδι και ρίχνεις το ψιλοκομμένο κρεμμύδι. Το αφήνεις να σοταριστεί για 3-4 λεπτά, μέχρι να μαλακώσει, δεν χρειάζεται να ροδίσει πολύ, μόνο όσο να μυρίσει ωραία στην κουζίνα.
3. Προσθέτεις το λουκάνικο κομμένο σε λεπτές φέτες και τη χοιρινή σπάλα. Τα τηγανίζεις σε μέτρια φωτιά, ανακατεύοντας συχνά, μέχρι να δεις ότι το λίπος αρχίζει να βγαίνει και το κρέας παίρνει λίγο χρώμα στις άκρες. Δεν χρειάζεται να τα κάνεις όπως στο γκριλ, απλά να ζεσταθούν και να δώσουν άρωμα στο λάδι.
4. Τώρα βάζεις το σκόρδο – όχι νωρίτερα, γιατί αλλιώς καίγεται. Το ανακατεύεις για 30 δευτερόλεπτα, ώστε να νιώσεις το άρωμα, και μετά ρίχνεις το χυμό ντομάτας. Αν σου αρέσει η σάλτσα πιο παχύρρευστη, περίμενε να μειωθεί 2-3 λεπτά πριν προσθέσεις τα υπόλοιπα υγρά.
5. Βάζεις το κόκκινο κρασί και την πικάντικη σάλτσα, μαζί με το φακελάκι μπαχαρικών και λίγο αλάτι. Χαμηλώνεις τη φωτιά και αφήνεις τα πάντα να σιγοβράσουν για 15-20 λεπτά, με καπάκι ή χωρίς, ανάλογα με το πόσο πηχτή θέλεις τη σάλτσα. Από καιρό σε καιρό ανακατεύω και κοιτάω αν δεν έχει μειωθεί πολύ – αν ναι, ρίχνω λίγο από το νερό των ζυμαρικών. Η ιδέα είναι να έχεις αρκετή σάλτσα ώστε να απορροφήσουν τα ζυμαρικά στο φούρνο, αλλιώς θα βγει όλα στεγνά.
6. Όταν το κρέας είναι μαγειρεμένο και η σάλτσα είναι όπως πρέπει (ούτε σούπα, ούτε πάστα), προσθέτεις τα βρασμένα ζυμαρικά και τις ελιές. Ανακατεύεις καλά, ώστε να καλυφτούν όλα με τη σάλτσα. Αν φαίνεται πολύ στεγνό, ρίχνεις λίγο νερό από τα ζυμαρικά ή χυμό ντομάτας, χωρίς φόβο.
7. Ρίχνεις το μείγμα σε ένα πυρέξ (ή, αν το τηγάνι είναι κατάλληλο, το βάζεις κατευθείαν στο φούρνο). Μην το πιέζεις πολύ, άφησέ το να αναπνεύσει λίγο.
8. Βάζεις στον προθερμασμένο φούρνο στους 170°C για περίπου 15 λεπτά. Δεν χρειάζεται να στεγνώσει εντελώς, αλλά να πάρει μια ελαφριά κρούστα και να συγχωνευτούν οι γεύσεις.
9. Βγάζεις και σερβίρεις ζεστό, ίσως με λίγο τουρσί δίπλα. Στο σπίτι μου όλοι ζητούν και λίγο τριμμένο τυρί, αν και δεν είναι στη "πρωτότυπη" συνταγή. Πηγαίνει πολύ καλά.

Φτιάχνω αυτό το είδος ζυμαρικών όταν θέλω κάτι με κρέας, αλλά όχι να φτιάξω ντολμάδες ή περίπλοκες σάλτσες. Μου αρέσει ότι μπορείς να αυτοσχεδιάσεις με τα υλικά, δεν είναι υποχρεωτικό να έχεις ακριβώς το ίδιο λουκάνικο ή την ίδια ζαμπόν. Είναι το είδος του φαγητού που κανείς δεν παραπονιέται, πηγαίνει και για μεσημεριανό και για βραδινό, ακόμα και την επόμενη μέρα στο πακέτο για τη δουλειά. Μπορείς να παίξεις με το πόσο πικάντικη κάνεις τη σάλτσα ή να προσθέσεις λαχανικά, αν έχεις διάθεση. Εκτός από το ότι είναι χορταστικό, δεν σε υποχρεώνει να μείνεις δίπλα στη σόμπα για μια ώρα. Έχει αποδειχθεί σωτήριο όταν είχα αυθόρμητους επισκέπτες – δεν φαίνεται περίπλοκο, αλλά όλοι ζητούν διπλή μερίδα.

Χρήσιμες συμβουλές:
- Προσέξτε την ποσότητα της σάλτσας! Τα σπατσλέ απορροφούν πολύ, οπότε αν δεις ότι το μείγμα φαίνεται στεγνό πριν το βάλεις στο φούρνο, πρόσθεσε από τώρα επιπλέον υγρά – νερό από τα ζυμαρικά ή χυμό ντομάτας. Πολλοί αποτυγχάνουν και θεωρούν το φαγητό στεγνό στο τέλος.
- Μην υπερβάλλεις με το μίγμα μπαχαρικών. Μια κουταλιά είναι αρκετή, αλλιώς θα νιώσεις μόνο καρύκευμα, όχι μαγειρεμένο φαγητό.
- Το σκόρδο δεν πρέπει να καεί! Αν το ρίξεις πολύ νωρίς, γίνεται πικρό.
- Το λουκάνικο και η ζαμπόν είναι ήδη αλμυρά, οπότε το αλάτι μπαίνει μόνο στο τέλος, αφού δοκιμάσεις.
- Αν θέλεις πιο τραγανή κρούστα από πάνω, πασπάλισε λίγο τριμμένο παρμεζάνα ή τυρί πριν το βάλεις στο φούρνο. Είναι δική σου επιλογή.

Αντικαταστάσεις υλικών:
- Τα σπατσλέ μπορούν να αντικατασταθούν με κοντά ζυμαρικά, προτιμότερα πένες ή ριγκατόνι, αλλά όχι σπειροειδή, γιατί διαλύονται. Για μια χωρίς γλουτένη εκδοχή, μπορείς να δοκιμάσεις ζυμαρικά από ρεβίθια ή φακές, απλά πρόσεξε τον χρόνο βρασμού.
- Το λουκάνικο μπορεί να είναι οποιοδήποτε καπνιστό λουκάνικο ή ακόμα και κομμάτια κοτόπουλου αν δεν θέλεις χοιρινό. Βγαίνει διαφορετικό, αλλά εξίσου νόστιμο.
- Αντί για την ωμή ξηρή σπάλα μπορείς να χρησιμοποιήσεις μπέικον, άπαχη ζαμπόν ή ακόμα και γαλοπούλα για μια πιο ελαφριά εκδοχή.
- Αν δεν έχεις καλό χυμό ντομάτας, χρησιμοποίησε κονσέρβες ντομάτας σε κύβους και πολτοποίησέ τις με μπλέντερ.
- Για χορτοφάγους, παράλειψε το κρέας και πρόσθεσε μανιτάρια, πιπεριές ή ακόμα και τηγανητά κολοκυθάκια.

Ποικιλίες:
- Πρόσθεσε 1-2 κουταλιές ξινής κρέμας στο τέλος αν θέλεις τη σάλτσα πιο κρεμώδη.
- Βάλε φρέσκες καυτερές πιπεριές αντί για πικάντικη σάλτσα, αν θέλεις κάτι πιο ρουστίκ.
- Για κάτι επιπλέον, πασπάλισε σπόρους κολοκύθας ή καβουρδισμένα καρύδια από πάνω όταν σερβίρεις.

Ιδέες σερβιρίσματος:
- Πηγαίνει πολύ καλά με τουρσιά, πιπεριές ή ακόμα και ξινό λάχανο κομμένο λεπτά.
- Στο κομμάτι των ποτών, εμείς πάντα πίνουμε ένα ξηρό κόκκινο κρασί ή ακόμα και μια κρύα ξανθιά μπύρα.
- Μπορείς να σερβίρεις με πράσινη σαλάτα, αν θέλεις να "ελαφρύνεις" το γεύμα.
- Αν έχεις επισκέπτες, βάλε σε ένα μεγαλύτερο σκεύος στο κέντρο του τραπεζιού και ο καθένας παίρνει ό,τι θέλει.

Συχνές ερωτήσεις:

Μπορώ να χρησιμοποιήσω άλλο είδος ζυμαρικών αν δεν έχω σπατσλέ;
Ναι, μπορείς με πένες, φουσλί ή ριγκατόνι, αλλά να προσέξεις τον χρόνο βρασμού – να είναι βρασμένα λιγότερο, για να μην γίνουν πολτός στο φούρνο. Τα σπατσλέ έχουν όμως αυτή την υφή που απορροφά καλά τη σάλτσα, οπότε το αποτέλεσμα δεν θα είναι το ίδιο.

Μπορώ να κάνω τη συνταγή χωρίς κρέας, για χορτοφάγους;
Φυσικά! Παράλειψε το λουκάνικο και τη ζαμπόν, πρόσθεσε μανιτάρια, πιπεριές ή ακόμα και τηγανητά κολοκυθάκια. Μπορείς να βάλεις και λίγο αλμυρό τυρί από πάνω για να αντισταθμίσεις την έλλειψη αλμυρού από το κρέας.

Πώς να αποτρέψω τα ζυμαρικά να στεγνώσουν στο φούρνο;
Επαναλαμβάνω: η σάλτσα πρέπει να είναι λίγο πιο υγρή πριν βάλεις τα πάντα στο φούρνο. Αν δεις ότι γίνεται πολύ πηχτή, πρόσθεσε νερό από τα ζυμαρικά ή χυμό ντομάτας επιπλέον.

Μπορώ να καταψύξω ή να διατηρήσω υπολείμματα;
Ναι, αντέχουν καλά στο ψυγείο για 2-3 ημέρες, και στην κατάψυξη μέχρι ένα μήνα. Όταν τα θερμάνεις, βάλε 1-2 κουταλιές νερού για να ξαναγίνουν κρεμώδη.

Μπορώ να κάνω μικρότερες μερίδες;
Ναι, αλλά κράτησε την αναλογία σάλτσας προς ζυμαρικά, αλλιώς κινδυνεύεις να βγουν στεγνά. Μπορείς να κάνεις μισή συνταγή χωρίς πρόβλημα.

Τι άλλου είδους ελιές μπορώ να χρησιμοποιήσω;
Οποιαδήποτε ελιές χωρίς κουκούτσια, αλλά οι Καλαμάτας έχουν αυτή την ξινή-αλμυρή γεύση που ταιριάζει. Οι απλές πράσινες πάνε, αρκεί να μην είναι γεμιστές με διάφορα.

Διατροφικές αξίες (εκτιμώμενες ανά μερίδα, αν κάνεις 4 μεγάλες μερίδες): κάπου γύρω στις 600-700 kcal, με περίπου 30g πρωτεΐνες (κρέας, ζυμαρικά), 70g υδατάνθρακες (κυρίως από τα ζυμαρικά και τη σάλτσα ντομάτας) και 25-30g λιπαρά, ανάλογα με το πόσο λιπαρό είναι το λουκάνικο και τι είδους λάδι χρησιμοποιείς. Λόγω των ζυμαρικών και των λαχανικών, έχεις και λίγες ίνες, και μπορείς να ελέγξεις πόσα λιπαρά προσθέτεις αν ρυθμίσεις το κρέας. Δεν είναι η πιο διαιτητική συνταγή, αλλά ούτε είναι βαριά τηγανητή. Αν θέλεις να είναι πιο ελαφριά, μείωσε την ποσότητα του λιπαρού κρέατος και χρησιμοποίησε ολικής άλεσης ζυμαρικά. Πηγαίνει χωρίς άγχος για ένα χορταστικό μεσημεριανό ή βραδινό.

Πώς να διατηρήσεις και να ξαναζεστάνεις: το πιο απλό είναι στο ψυγείο, σε ένα καλά κλειστό δοχείο. Όταν ξαναζεσταίνεις, βάζεις όλα σε ένα τηγάνι με 1-2 κουταλιές νερού ή χυμού ντομάτας, σε χαμηλή φωτιά, ανακατεύεις να μην κολλήσουν. Στο μικροκύματα, το ίδιο – ψεκάζεις με λίγο νερό πριν και ανακατεύεις στη μέση. Αν το βάλεις ξανά στο φούρνο, κάλυψε το με αλουμινόχαρτο για να μην στεγνώσει από πάνω. Είναι πραγματικά το είδος του φαγητού που φαίνεται ότι είναι ακόμα καλύτερο την επόμενη μέρα, αφού έχουν αναμειχθεί οι γεύσεις.

Βράστε τα ζυμαρικά σε αλατισμένο νερό σύμφωνα με τις οδηγίες της συσκευασίας. Καθαρίστε το κρεμμύδι, ψιλοκόψτε το και σοτάρετέ το σε 2 κουταλιές ελαιόλαδο. Προσθέστε την κομμένη λουκάνικα και το χοιρινό και σοτάρετε ελαφρά. Στη συνέχεια, προσθέστε το κομμένο σκόρδο και τον χυμό ντομάτας. Αφήστε να σιγοβράσει για 15-20 λεπτά, μέχρι να ψηθούν τα κρέατα. Προσθέστε τα μπαχαρικά, τη καυτερή σάλτσα, το κρασί, ανακατέψτε καλά και προσθέστε τα ζυμαρικά και τις ελιές. Ανακατέψτε καλά όλα τα υλικά, βάλτε το μείγμα σε ένα ανθεκτικό στη θερμότητα σκεύος και ψήστε για άλλα 15 λεπτά στους 160-170 βαθμούς. Σερβίρετε τα ζυμαρικά ζεστά. Καλή όρεξη!!!

Πηγαίνει τέλεια με τουρσί. Προσοχή, τα ζυμαρικά απορροφούν όλο το υγρό (σάλτσα), οπότε αν σας φαίνονται πολύ ξηρά, προσθέστε λίγο από το νερό που έβρασαν τα ζυμαρικά και/ή χυμό ντομάτας.

 Συστατικά: 1 σακούλα σπατζέλ, 1 σακούλα μείγμα μπαχαρικών, 2 κουταλιές ελαιόλαδο, 1 κόκκινο κρεμμύδι, 3-4 σκελίδες σκόρδο, 1 κομμάτι λουκάνικο με θυμάρι από τη Sergiana, 3-4 φέτες αποξηραμένου ωμού χοιρινού από τη Sergiana, 1 κουτί χυμού ντομάτας 500 ml, 1 φλιτζάνι κόκκινο κρασί, 1 κουταλάκι του γλυκού σάλτσα Piri Piri ή οποιαδήποτε καυτερή σάλτσα, 150 γρ ελιές Kalamata.

 Ετικέτες:  ζυμαρικά με σάλτσα ντομάτας σπάτζλε